• تاریخ: اسفند ۱۴, ۱۳۹۶
  • شناسه خبر: 10033

مقصر کیست؛ ابزار یا افراد؟!

شبکه های اجتماعی، وب سایت ها و ابزار ارتباطی دیگر همواره با گستردگی و افزایش کمیت روبرو هستند، پس اینطور به نظر می رسد تنها راه حل مقابله با ناهنجاری ها آموزش در مقاطع و سنین مختلف در جهت استفاده و امنیت ابزار ارتباطی در ...

به گزارش نسیم زنجان، احسان سرشت در یادداشتی نوشت: امروزه شاهد ناهنجاری های زیادی که در فضای مجازی دیده می شود می باشیم؛ این داستان زمانی بیشتر نمایان می شود که پای شخص مشهوری به آن باز شود و آن شخص با انتشار اطلاعات شخصی مورد هجمه عموم جامعه قرار گیرد. در این زمان یک مثلث با سه ضلع (ابزار ارتباطی، شخص سارق و فردی که اطلاعات آن بر خط شده) تشکیل می شود و اینکه کدام ضلع باید مورد محاکمه بیشتر قرار بگیرد، جای بررسی های متعدد و دقیق تری را دارد. با کمی تأمل خواهیم فهمید که اگر بخواهیم به خاطر یک یا دو شخص ابزار ارتباطی را محاکمه کنیم و دیگر افراد جامعه را از استفاده حیاتی از این ابزار که برخی مواقع ناجی جان یک انسان نیز است، محروم کنیم؛ منطقی به نظر نمی رسد.
حال بر روی شخصی تمرکز بیشتری می کنیم که ضلع سوم تشکیل دهنده مثلث مخاطره آمیز در استفاده از ابزار ارتباطی است. این فرد با چه خصوصیات زیستی و روانی مرتکب رفتار انحرافی می شود که اکثریت را با این رفتار به کار مشغول می کند؟ این پرسش با عوامل زیست شناسی نظیر وضعیت ژنها، کروموزم ها و هورمون ها یا عوامل روانشناختی همچون هوش و نوع شخصیت پاسخ داده می شود. بنابراین ویژگی های خاص زیست فردی یا نیروهای سرکشی که در نهاد عامل رفتار یک فرد وجود دارد یا ترکیبی از آن، فرد را برای ارتکاب جرم و بزهکاری آماده می کند. این را هم در نظر داریم که فناوری های اطلاعاتی و ارتباطی علی رغم تمامی امکانات و مزایایی که برای ما به ارمغان آورده اند، زمینه مساعدی برای بعضی افراد سودجو و فرصت طلب به وجود آورده که با فراگیری دانش و مهارت های لازم توسط ضلع دوم مثلث مخاطره آمیز در استفاده از ابزار ارتباطی از سوء استفاده از این فناوری ها توسط ضلع سوم می توان تا حد امکان جلوگیری
کرد. البته باید در نظر گرفت که در کنار اینها بعضی از افراد، ناخواسته یا از روی ناآگاهی اصول اخلاقی را نقض می کنند. در پاره ای از اوقات، نقض اصول اخلاقی به صورت آگاهانه یا ناآگاهانه، مصداقی از جرم یا نقض قانون می باشد. در کل همانطور که طرح شد فناوری های اطلاعاتی و ارتباطی ذاتا فناوری های غیر اخلاقی نیستند و همانطور که مسئولین امر این حوزه همواره اشاره کردند این ابزار ارتباطی دولبه دارند که هر لحظه می تواند آسیب رسان یا سود رسان باشند. حال به ضلع اول مثلث مخاطره آمیز در استفاده از ابزار ارتباطی که همان ابزار ارتباطی است می پردازیم. یکی از مواردی که در شبکه های اجتماعی و این ابزار ارتباطی دردسرساز می شود هویت است، زمانی که هویت انسان مشخص نیست و یا دیگران نمی توانند پی به هویت انسان ببرند فرد مستعد برای انجام دادن رفتارهای ناهنجار به دلیل احتمال شناسایی کم،
آزادی عمل بیشتری دارد. یکی از خصوصیات ذاتی برخی از فناوری ها هم معلوم نبودن هویت هر فرد در استفاده از این فناوری ها است. برای مثال زمانی که کسی در حال چت کردن با طرف مقابل هست یا در حال ارسال اطلاعات به موبایل دیگری هست هویت وی می تواند در اینجا کاملا ناشناخته باقی بماند و به خاطر همین در ارتکاب مسائل غیر اخلاقی آزادی عمل بیشتری دارد. دلیل اصلی و عمده این مشکلات نبود موانع فیزیکی، زمانی، مکانی در ورود به حریم خصوصی یک فرد است که باعث مشکلات بی شماری نیز شده است. امروز حریم خصوصی اشخاص در معرض خطراتی است که پیش از فناوری های نو هرگز پیش نمی آمده است یا اگر بود به این طریق که گویا خنجری از پشت فرو می رود نبود؛ همان طور که پیش از پیدایش فناوری الکتریسته خطر برق گرفتگی نبوده است. حالا باید مواظب باشید که جرقه الکتریکی، حریم خصوصی شما را به آتش نکشد. بیشترین استفاده از ابزار ارتباطی که شکستن حریم آن بیش از هر نوع ابزار ارتباطی فرد را درگیر دردسرهای عظیمی می کند، هک شدت پست الکترونیکی با ایمیل است. در صورتی که افراد تمرکز خود را بر روی امنیت شبکه های اجتماعی می کنند و بر امنیت ایمیل خود غافل می شوند. از قدیم خواندن نامه کسی عملی قبيح و ناپسند و به دور از اصول اخلاقی است و کسی مجاز به باز کردن و خواندن نامه های دیگران نیست مگر این که اشتباهی صورت پذیرد یا استثنائاتی وجود داشته باشد. امروزه ایمیل یا نامه الکترونیکی یکی از شیوه های رایج نامه نگاری است که به وسیله آن افراد با همدیگر ارتباط برقرار می کنند و پیام های خود را برای همدیگر ارسال می کنند. این شیوه نامه نگاری که در نتیجه پیشرفت فناوری ها به وجود آمده است حریم خصوصی افراد را با مشکلاتی مواجه کرده زیرا که ایمیل های افراد به راحتی می تواند توسط دیگران هک شود. شبکه های اجتماعی، پست ها الکترونیکی، وب سایت ها و وبلاگها و ابزار ارتباطی دیگر همواره با گستردگی و افزایش کمیت روبرو هستند، پس اینطور به نظر می رسد تنها راه حل مقابله با ناهنجاری ها آموزش در مقاطع و سنین مختلف در جهت استفاده و امنیت ابزار ارتباطی در دهکده جهانی است و محکوم کردن این ابزار و حکم قصاص به آن ها با اعمال فیلترینگ به نظر می رسد نقطه مقابل با ماده ۱۹ اعلامیه جهانی حقوق بشر (هرکسی حق آزادی عقیده و بیان دارد و حق مزبور شامل آن است که از داشتن عقاید خود بیم و اضطرار نداشته باشد و در کسب اطلاعات و افکار و اخذ و انتشار آن به تمام وسایل ممکن و بدون ملاحظات مرزی آزاد باشد) می باشد. اهمیت بحث حقوق کاربران در دو محور «حفظ حریم خصوصی» و «مالكيت اطلاعات» بر کسی پوشیده نیست و فراتر از همه این موارد مدیران شبکه های اجتماعی ملزم اند که اطلاعات روشنی در مورد عملکردشان در صیانت از حریم خصوصی کاربران و تحت کنترل بودن اطلاعات تولید شده توسط کاربران به ایشان داده و آنها را در این زمینه ها و مطمئن گردانند.